Το Αιγαίο, για την Ιερουσαλήμ, δεν είναι απλώς μια ελληνοτουρκική διαφορά. Είναι «θέατρο πίεσης». Ένας χώρος όπου δοκιμάζονται όρια, μετριούνται αντιδράσεις και καταγράφονται πρότυπα κλιμάκωσης. Αυτό υποστηρίζει σε εκτενή ανάλυσή του στην Israel Hayom ο Shay Gal, περιγράφοντας πώς το Ισραήλ αντιμετωπίζει την τουρκική στρατηγική όχι αποσπασματικά, αλλά ως ενιαία, διευρυνόμενη περίμετρο ισχύος.

Το Αιγαίο ως πρόβα στρατηγικής

Σύμφωνα με την ανάλυση, η τουρκική επιλογή να μην προσχωρήσει στη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) δεν ήταν τεχνική λεπτομέρεια, αλλά στρατηγική απόφαση. Η διατήρηση ευελιξίας, η αμφισβήτηση ερμηνειών και το διαρκές casus belli του 1995 για τα 12 ναυτικά μίλια συγκροτούν –κατά τον Gal– ένα διττό σχήμα: διάλογος από τη μία, απειλή από την άλλη. Όχι αντίφαση, αλλά σχεδιασμένη πίεση.

Οι NAVTEX χωρίς ημερομηνία λήξης, οι συνοδευόμενες ερευνητικές αποστολές, οι χαρτογραφικές επικαλύψεις και το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» εντάσσονται, σύμφωνα με το ισραηλινό σκεπτικό, σε μια μεθοδική αναδιαμόρφωση της «κανονικότητας» στη θάλασσα. Πρωτοβουλίες όπως θαλάσσια πάρκα, ΑΟΖ, υποθαλάσσια καλώδια ή ενεργειακά τεμάχια νότια της Κρήτης και της Κύπρου μετατρέπονται σε γεωπολιτικά σημεία πίεσης.

Κύπρος: Το ώριμο πεδίο δοκιμών

Η Κύπρος παρουσιάζεται ως το πιο ανεπτυγμένο παράδειγμα αυτής της στρατηγικής. Η Άγκυρα απορρίπτει συμφωνίες της Κυπριακής Δημοκρατίας, αμφισβητεί γεωτρήσεις και αντιδρά σε αμυντικές ενισχύσεις της Λευκωσίας. Παράλληλα, στο κατεχόμενο βόρειο τμήμα, η παρουσία UAV, αντιαεροπορικών και υποδομών SIGINT συνθέτει, κατά τον Gal, «προωθημένο επιχειρησιακό βάθος» στην Ανατολική Μεσόγειο.

Λιβύη και Μαύρη Θάλασσα: Επέκταση του τόξου

Το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019 χαρακτηρίζεται ως επέκταση της ίδιας αρχιτεκτονικής προς δυσμάς. Ο διάδρομος που τέμνει ελληνικές διεκδικήσεις κοντά στην Κρήτη, ακόμη και αν δεν οδηγεί άμεσα σε εξόρυξη, αποκτά επιχειρησιακό βάρος μέσω επαναλαμβανόμενων συμφωνιών και αδειοδοτήσεων.

Στη Μαύρη Θάλασσα, η Άγκυρα αξιοποιεί τη Σύμβαση του Μοντρέ, διατηρώντας ρόλο «πυλωρού» στα Στενά, ενώ επεκτείνει ενεργειακές και ναυτικές δυνατότητες. Η γεωγραφία, σύμφωνα με το άρθρο, αντιμετωπίζεται ως κεφάλαιο προς επιχειρησιακή αξιοποίηση.

Ενιαία στρατηγική – όχι μεμονωμένα μέτωπα

Το βασικό επιχείρημα της ανάλυσης είναι ότι το Ισραήλ δεν εξετάζει την Τουρκία «ανά φάκελο», αλλά ως δομή. Αιγαίο, Κύπρος, Συρία, Λιβύη, Μαύρη Θάλασσα, Κέρας της Αφρικής εντάσσονται σε μια ενιαία στρατηγική ανάγνωση: τη λεγόμενη «τουρκική περίμετρο».

Κάθε ναυτική ανάπτυξη, κάθε κοινοβουλευτική απειλή, κάθε εξαγωγή drone ή εδραίωση βάσης ενσωματώνεται σε συνεχή αξιολόγηση. Η απουσία κοινών χερσαίων συνόρων, τονίζεται, «δεν δημιουργεί απόσταση – καταργεί την ψευδαίσθηση».

Το ισραηλινό πρίσμα ασφαλείας

Η σύνδεση με την ισραηλινή εθνική ασφάλεια είναι, κατά τον Gal, δομική. Υποθαλάσσιες ενεργειακές διασυνδέσεις που ενώνουν το Ισραήλ με την Ευρώπη μέσω Κύπρου και Ελλάδας διέρχονται από ύδατα που η Άγκυρα αμφισβητεί. Η στρατιωτική διαλειτουργικότητα Ισραήλ–Ελλάδας–Κύπρου, καθώς και οι σχεδιασμοί για την Ερυθρά Θάλασσα και το Κέρας της Αφρικής, αντιμετωπίζονται ως ενιαίο σύστημα.

Στο εσωτερικό ισραηλινό λεξιλόγιο, αναφέρεται μάλιστα σενάριο θαλάσσιας αποσταθεροποίησης με την κωδική ονομασία «Οργή του Ποσειδώνα» – ένδειξη ότι η θαλάσσια διάσταση δεν αντιμετωπίζεται θεωρητικά, αλλά επιχειρησιακά.

Το συμπέρασμα

Η Ιερουσαλήμ, κατά την ανάλυση, αξιολογεί τις κινήσεις της Άγκυρας με βάση «τροχιές και όχι εντυπώσεις». Το Αιγαίο διαβάζεται ως πρόθεση εν κινήσει. Η στάση καθορίζει ικανότητες, οι ικανότητες διατηρούν επιλογές.

Το μήνυμα του άρθρου είναι σαφές: καμία επέκταση της τουρκικής ισχύος δεν θεωρείται εκτός ισραηλινού επιχειρησιακού ορίζοντα. Το ερώτημα δεν είναι αν υπάρχει απειλή σήμερα, αλλά αν χαρτογραφείται εγκαίρως η αυριανή.

Τουρκία Ισραήλ Κύπρος LIFE Ελλάδα